In al haar wijsheid heeft de Rijksoverheid besloten dat gemeenten verantwoordelijk worden voor de jeugdzorg. ‘In al haar wijsheid’ bedoel ik in dit geval niet eens cynisch. Ik vind inderdaad dat de jeugdzorg beter georganiseerd kan worden dan nu het geval is. En dat de ‘eerste overheid’ (de gemeente dus) het best in staat moet zijn om die zorg zo dicht mogelijk bij de burger te organiseren. Maar wie verantwoordelijkheid afgeeft moet vertrouwen hebben. Het lijkt er op dat de Rijksoverheid wel wil decentraliseren, maar vervolgens het wat en het hoe tot drie cijfers achter de komma wil voorschrijven. Als je gemeenten op voorhand al niet vertrouwt, waarom maak je ze dan verantwoordelijk?
Binnenlands Bestuur: “Het vorige week ingediende wetsvoorstel bevat diverse voorschriften voor certificering, kwaliteitsregisters, landelijke inspecties en verantwoordingsinformatie. Daardoor is de kans groot dat er stapeling van toezicht optreedt, mede omdat gemeenten prestatieafspraken met zorgaanbieders maken. Rechtmatigheid en doelmatigheid vereisen dat ook gemeenten toezicht en handhaving gaan uitoefenen. Zij zullen met het oog op een rechtmatige en doelmatige besteding van publieke middelen verantwoordingsinformatie willen ontvangen. Op deze wijze wordt nationaal en lokaal toezicht gestapeld. De lasten komen uiteindelijk terecht bij de jeugdzorginstellingen en de professionals. Jeugdigen en hun ouders zijn uiteindelijk de dupe doordat er minder tijd voor hen overblijft.”
Ik heb het vaker gezegd. De zorg voor onze jeugd is niet eenvoudig geregeld. Van buitenaf bekeken is de jeugdzorg een vrijwel onontwarbare kluwen van financieringsstromen, instellingen met hun eigen belangen, al dan niet goed samenwerkende zorgpartners, incidentenpolitiek en publieke opinie. Dat kan en moet anders. Maar daar moet dan wel de ruimte voor zijn. In haar advies over de jeugdwet zegt ook de Raad van State: “Gemeenten worden via de Jeugdwet te veel aan handen en voeten gebonden. Ze zullen onvoldoende in staat zijn om de toegedachte regiefunctie en financiële verantwoordelijkheid waar te maken”.
Het is wat mij betreft kiezen. Of gemeenten worden verantwoordelijk en krijgen ook enig vertrouwen en bewegingsruimte. Of de transities (ook die van jeugdzorg) worden eens goed heroverwogen. Meer werk voor minder geld is al een zeer moeilijke opgave. Als dat op dezelfde manier moet en er niets mag veranderen is het een onmogelijke opgave. Maar wanneer er ook nog een extra laag van toezicht bijkomt, en daar lijkt het nu dus wel op, is het Godsonmogelijk. Gemeenten verantwoordelijk? Laat me niet lachen!
René Peters 
Jacques Smeets
10 juli 2013
Gemeenten worden verantwoordelijk, en moeten derhalve ook het vertrouwen krijgen. Vertrouwen is niet iets dat je zomaar krijgt, dat moet je verdienen, b.v. door vertrouwen uit te stralen. Want wat je geeft, krijg je terug.
De Rijksoverheid straalt blijkbaar – al of niet bewust – een soort wantrouwen uit naar gemeenten. Gemeenten spreken hun wantrouwen – al of niet bewust – uit naar de Rijksoverheid. Op die manier houden beide partijen elkaar in een wurggreep en beknellen elkaar steeds meer met ingewikkelde en nauwelijks uitvoerbare wetten en regels (bureaucratie).
Dat is de éne kant van de medaille.
De andere kant zou je als volgt kunnen omschrijven:
De Rijksoverheid heeft – al of niet bewust – te weinig zelfvertrouwen bij de aanpak van de jeugdproblematiek en schuift de verantwoordelijkheid af naar de gemeenten. Ook hier geldt: wat je geeft krijg je terug.
De gemeenten hebben – al of niet bewust – te weinig zelfvertrouwen om de wet- en regelgeving op een adequate en verantwoorde wijze in te vullen en uit te voeren. Gevolg: geweeklaag richting Rijksoverheid.
Hoe dan ook, in alle gevallen zie ik in dit soort problematiek steeds weer die natuurlijke wetmatigheid”: “wat je geeft, krijg je terug”.
Persoonlijk denk ik dat het voor beide partijen goed zou zijn om een – al of niet figuurlijke – spiegel te nemen om het gebrek aan zelfvertrouwen te ontdekken, zich daarmee te confronteren om vervolgens innerlijke veranderingen bij zichzelf teweeg te brengen.
Gegarandeerd dat er dan wezenlijk iets zou veranderen.
Maar ja, ik ben soms een dagdromer, en schrik plots weer wakker bij het lezen van zo’n bericht als dit.
Jacques
http://www.deblauwediender.nl
Ferko Ory
10 juli 2013
Volledig mee eens. Zie gemeenten eindelijk als zelfsturende teams, met autonome en verantwoordelijke mensen die zich inzetten voor de jeugd. Dan wordt het nog is wat! Niet die eindeloze controles, dat enorme wantrouwen. Laat ze vrij vliegen!
dr. Ferko Öry
Kinderarts maatschappelijke gezondheidszorg
Buurtzorg Jong
Anneke Bakker
10 juli 2013
Geldt idem dito voor wmo en dan met name persoonlijke verzorging.
Menno Oosterhoff
10 juli 2013
Wat er nu als voorstel ligt is inderdaad vlees noch vis. Het is geen echte decentralisatie , maar het is ook niet geen decentralisatie. Zeker voor de jeugdggz zie ik helemaal niks in decentralisatie, dus ik kan me prima vinden in het standpunt dat nog eens goed te heroverwegen.
W. Harms
10 juli 2013
Als mijn kind een blindedarmontsteking heeft (= ook kindergeneeskunde) ga ik toch ook niet langs een “gemeenteloket”, wie dat ook organiseert. Dat laat je aan echte deskundigen over. En waarom dan niet bij de jeugdGGZ, zeker in het geval van ernstige ziekten. Ik zie me al met een kind met bijv. een complexe posttraumatische stressstoornis en autisme langs de gemeente gaan. Waar wordt kennis en ervaring, die deze complexe problematiek, kunnen diagnostiseren en (laten) behandelen, bij gemeenten ondergebracht? Deze kennis is er toch gewoon niet op gemeenteniveau? Als alle deskundigen bij gemeenten moeten gaan werken hiervoor, dan houd je gewoon te weinig over voor de “echte zorg”. Niet alle kinderen uit de jeugdGGZ zijn eenvoudig te behandelen, laat staan preventief. Juist de specialistische jeugdGGZ moet niet naar de gemeenten gaan en de medische specialisten (lees deskundige psychiaters, specialist-psychologen, socio-therapeuten) ook niet, net als de kinderarts. Ik vind het mishandeling van kinderen met mogelijk desastreuze gevolgen (denk bijv. aan ts-pogingen, wanneer ernstig zieke kinderen, niet tijdig of onvoldoende worden geholpen in een gemeente). En daarnaast maak ik me ernstig zorgen over de privacy. Ik vind, dat het medisch dossier van kinderen op geen enkele manier op gemeenteniveau bekend mag worden. Het gaat hier om medische zorg!
renepetersoss
10 juli 2013
Beste mijnheer of mevrouw Harms, natuurlijk gaat u dan niet naar de gemeente. Nu gaat u toch ook niet naar het ministerie of de provincie? En op dit moment zijn zij verantwoordelijk. Als mijn stukje u het idee heeft gegeven dat gemeenten zorg gaan verlenen dan is dat verkeerd. De gemeente gaat geen afdeling jeugdpsychiatrie openen. En ook niet alles gaat per gemeente worden georganiseerd. Maar per regio. Weer andere zaken zijn zo specialistisch dat zelfs een regio te klein is. Professionals moeten zorg kunnen leveren. En dat moet zo eenvoudig mogelijk worden georganiseerd.
W. Harms
10 juli 2013
Beste Rene, dat had ik ook niet gedacht, dat gemeenten zorg gaan verlenen. Maar ik blijf het vreemd en niet goed vinden, dat in opdracht van gemeenten specialistische jeugdggz wordt geleverd. Dat is pure medische zorg en hoort thuis in het medische domein. Zeker niet bij gemeenten, zoals het nu ook niet thuishoort bij bijv. een ministerie of provincie, maar onder de Zorgverzekeringswet valt. En ik weet ook, dat er bijv. regionale transitiearrangementen ed. worden gemaakt, maar ik vind het echt niet kunnen, dat deze medische zorg dermate gedecentraliseerd wordt tot op gemeenteniveau of op het niveau van samenwerkende gemeenten. Want wat gebeurt er met een kind met een ernstige posttraumatische stoornis, die ook autistisch is. En die bijv. gestabiliseerd moet worden, zodat ze geen zelfmoord meer wil plegen, vanwege haar trauma. En die vervolgens aan traumabehandeling kan beginnen om haar leven weer in te kunnen richten. Wat als een gemeente niet achter de voorgestelde en voorzichtig resultaten afwerpende behandeling staat. En wat met een kind met eetstoornissen, die dreigt daaraan te overlijden. En haar redding is alleen zeer specialistische jeugdGGZ? En wat met een kind met een hersentumor en een ernstig delier. Het zal je kind maar zijn en hij/zij zal maar geen passende en evidence based behandeling krijgen in jouw gemeente.
Ik sta zeker achter decentralisatie van jeugdzorg, maar niet voor die van de specialistische jeugdggz. Wanneer een gemeente of samenwerkingsverband van gemeenten er voor kiest, om bijv. bepaalde vormen van specialistische zorg in deze niet in te kopen of het geld is op in bijv. augustus van enig jaar (of het geld wordt helemaal niet geoormerkt hiervoor??), wat gebeurt er dan met mijn kind in deze? De zorg voor kinderen met ernstige psychische stoornissen, dient echt onder de verantwoordelijkheid van de professionals in deze samen met de ouders/verozrgers en het kind te vallen. Ik huiver bij de gedachte langs de gemeente te moeten, met alle respect. En ik heb ook echt geen regisseur hierbij nodig. Wij zijn zelf goed in staat om met de mensen om ons heen en met de huidige professionals deze zorg eindelijk goed te organiseren. Het heeft lange tijd gekost bijv. dat ons kind eindelijk deze passende zorg had gevonden en professionals had gevonden, die ze vertrouwt. Weliswaar buiten onze regio. Maar het kan niet zo zijn, dat zij straks na 2015 (of in 2016) haar vertrouwde hulpverleners moet loslaten. Dat zou funest voor haar en voor vele andere kinderen zijn, die dit aangaat. Er zijn soms bepaalde relaties en een noodzakelijke vertrouwensband tot stand gekomen tussen kind en hulpverlener en die moeten worden gekoesterd. Zeker waar het om zeer kwetsbare kinderen gaat. En het ingezette hulpverleningsplan moet worden gecontinueerd en in alle opzichten worden gevolgd. Niet gehinderd door enige inmenging van gemeenten of wat dan ook. En het kan er bij mij niet in, dat door de opgelegde bezuinigingen, die met dit alles gepaard gaan, dezelfde zorg straks nog kan worden geleverd. Het gaat mij ook erom, dat evidence based zorg in deze ook straks kan worden gegeven. En dat elk kind, de beste medische zorg die maar mogelijk is krijgt. Wanneer dat aan kinderen wordt onthouden, dan liggen er echt gevaren op de loer, zoals bijv. wanneer niet tijdig de juiste therapie/behandeling wordt geboden kunnen er persoonlijkheidsstoornissen optreden. De kosten die daarmee gepaard gaan, zijn vele malen hoger dan een goede behandeling.
renepetersoss
10 juli 2013
Beste mijnheer of mevrouw Harms, Kijk, nu begrijp ik u beter. En uw zorgen zijn begrijpelijk en terecht. We moeten er voor zorgen dat noodzakelijke medische zorg geleverd zal blijven. Daarover verschillen we niet van mening. En dat zal nog een hele klus zijn. Maar dit staat wel een beetje los van de inhoud van deze blog.
W. Harms
11 juli 2013
Beste Rene, mi. staat het niet helemaal los van de inhoud van deze blog. Want ook ik, denk dat, in ieder geval voor de specialistische jeugdGGZ, de transitie beter niet door kan gaan. Je hebt nu al voldoende toezicht en kwaliteit ingebouwd in het huidige systeem. Nogmaals ik denk wel, dat het huidige systeem veel beter en clientgerichter kan worden georganiseerd. Waarom steekt men daar geen energie in?
En ik zou het heel erg waarderen, dat je ook aandacht vraagt voor de vragen, die ik als ouder bij je heb neergelegd. Wellicht in je gemeente, maar vooral ook bij je politieke partij en landelijk. Vele ouders maken zich mi. zeer terecht over de transitie van de specialistische jeugdggz en over de overgangsregeling. Lever aub. continuiteit ook na het overgangsjaar voor de kinderen, die nu in zorg zijn.