Alleen academici in de bovenbouw

Posted on 30 oktober 2013

7


Als het aan de VVD ligt staan er in 2020 alleen nog maar wetenschappelijk opgeleide leraren voor de vwo-klas in de bovenbouw. Leraren vervullen tenslotte een sleutelrol binnen het onderwijs. De onderwijskwaliteit staat of valt met de leraar voor de klas. En “hoe leid je een vwo’er op voor de universiteit als je er zelf niet op hebt gezeten?”

Het verhaal van de VVD lijkt op een aantal onderdelen hout te snijden. Al is een universitair diploma geen keurmerk voor excellente docenten. Bepaald niet zou ik soms bijna zeggen. Ik heb menig briljante wetenschapper zien stuntelen voor de klas. Ook is het niet zo dat opleiden richting universiteit alleen mogelijk is wanneer je drs. voor je naam hebt staan. Het beste paard is niet per definitie de beste ruiter zullen we maar zeggen.

Maar het is zeker wel zo dat onderwijskwaliteit staat of valt met de leraar voor de klas. Onderwijsconcept, klassengrootte, lesmethodes en schoolgebouwen blijken een nauwelijks meetbaar effect (positief of negatief) te hebben op de leerprestaties van kinderen. De kwaliteit van de docent is doorslaggevend. Wil Nederland de onderwijs kwaliteit van ‘goed naar beter’ brengen, dan moeten we wat mij betreft de lerarenopleidingen verbeteren, het leraarsvak professionaliseren en de schoolleiders ontwikkelen. Ook moet meer aandacht naar de de rol van ouders in het onderwijsproces. Met de kreet dat in de bovenbouw alleen academici les mogen geven ben je er niet. Het is niet eens een goed begin.

Op dit moment heeft ongeveer 60% van de leraren die lesgeven aan de bovenbouw een universitaire titel. Volgens VVD tweede kamerlid Duisenberg moet dat in 2020 100% zijn. Hoe wil hij dat bereiken? Gewoon door het verplicht te stellen natuurlijk! Want zo gaat dat in den Haag. Er komt een wet waar iedereen zich aan gaat houden en dan wordt de wereld beter. Maar er is geen blik universitair geschoolde excellente docenten dat opengetrokken kan worden en per direct die 40% ‘ondergekwalificeerden’ kan vervangen. (En waar die afgedankte ‘ondergekwalificeerden’ dan moeten blijven, dat vertelt Duisenberg er niet bij).

Als zo’n wet er komt dan zullen alle beschikbare leraren met een titel, of ze nu goed zijn of niet, in de bovenbouw van het VWO worden ingeroosterd. Scholen moeten wel. In de onderbouw en op de havo zullen er dan helemaal geen academici meer werkzaam zijn. En bij sollicitatiegesprekken wordt kwaliteit van een docent ondergeschikt aan zijn diploma. Beide lijken me geen wenselijke ontwikkelingen. Beter dan zo’n verplichting zou Duisenberg zich af kunnen vragen waarom zo weinig universitaire studenten kiezen voor een carrière in het onderwijs. En daar iets aan doen.

Neen, de kreet “Alleen academici in de bovenbouw” is weer een knap staaltje Haagse symboolpolitiek. Als we de kwaliteit van ons onderwijs willen verbeteren zullen we het vak van leraar verder moeten professionaliseren. En dat is iets anders dan alleen een papiertje halen. “Alleen excellente docenten voor de klas” lijkt me een beter streven. Laten we daar werk van maken. Dat is al moeilijk genoeg.

Posted in: Uncategorized