In detentiecentra op Schiphol en in Rotterdam zijn ongeveer 100 uitgeprocedeerde asielzoekers in hongerstaking gegaan uit verzet tegen hun opsluiting. Vreemdelingen willen een verblijfsvergunning en een humanere behandeling. Nu heeft ieder mens het recht op een humane behandeling. En ieder mens mag voedsel weigeren. Maar wanneer honderd asielzoekers tegelijkertijd in hongerstaking gaan, is dat geen individueel protest maar een georganiseerde poging om de politiek te beïnvloeden.
Het tijdstip is goed gekozen. Fred Teeven staat onder grote politieke druk. Bevrijdingsdag en dodenherdenking zijn maar net voorbij en de vraag of illegaliteit al dan niet strafbaar moet worden is binnen de coalitie onderdeel van zwaar politiek debat. Dat juist op dit moment 100 uitgeprocedeerde asielzoekers in hongerstaking gaan, lijkt me geen toeval. Goede politieke afwegingen moeten genomen kunnen worden zonder dreiging met geweld. Maar ook zonder het risico te lopen voor moordenaar te worden uitgemaakt. Als middel om op georganiseerde wijze het politiek debat te beïnvloeden zijn hongerstakingen in Nederland oneigenlijk en in die zin niet geschikt.
Ik heb inmiddels genoeg gezien van het Nederlandse vreemdelingenbeleid om te vinden dat het inderdaad deprimerend en ziekmakend is hoe we in Nederland soms met mensen omgaan. Veel vluchtelingen hebben geen enkel perspectief. Zelfs niet wanneer ze (voorlopig) in Nederland mogen blijven. Het is goed dat daar aandacht voor is. Aan de situatie van asielzoekers moet echt iets gedaan worden. Maar het debat over vluchtelingenbeleid is ingewikkeld genoeg. En er zijn grenzen. Ook aan onze mogelijkheden. Het gesprek moet open gevoerd kunnen worden. Hongerstaking is een individueel protest in zijn uiterste vorm. Maar het mag geen georganiseerde politieke actie zijn. En daar lijkt het nu sterk op.
Jacques Smeets
9 mei 2013
De discussie over het asielbeleid en al of niet illegaliteit strafbaar houden is een discussie die “over” mensen gaat en niet “met” de mensen waarover het gaat. Sander Terphuis (actief PvdA-lid) heeft zich intussen kunnen vestigen in Nederland. Hij nam zelfs een Nederlandse naam aan en ontwikkelde zich middels studie en werk tot senior Beleidsadviseur bij de NVvR.
Luctor et emergo, Sander worstelde en kwam boven. Mooie prestatie. Hij mag er trots op zijn Nederlander te zijn met een Iraanse afkomst. Hij heeft de kwestie op de politieke agenda weten te zetten en de benodigde media-aandacht weten te verkrijgen.
Voor een probleem waarbij tienduizenden “lotgenoten” van Sander bij betrokken zijn. De “illegale vreemdelingen”.
Voor de media is dit natuurlijk sensatie, want wie weet, moeten er straks politici sneuvelen of zelfs het hele Kabinet. Niemand van de media zal een illegaal van straat halen en hem b.v. in z’n eigen huis opvangen. Dat doet ook het overgrote deel van de Nederlanders niet, dat voor de camera verklaart, enorm te doen hebben met die mensen. Zelfs niet de mensen die met spandoeken de straat opgaan met het opschrift: “niemand is illegaal en dus crimineel”.
Illegaliteit is al zo oud als de mensheid. Door illegaliteit strafbaar te stellen wordt de illegaal niet automatisch crimineel, hij of zij is strafbaar. Dat is ook het geval bij overtreding van verkeersregels. Zodra de illegaal niet voldoet aan de regels die in Nederland gelden, maakt hij zich strafbaar. Logisch toch? Aan de illegaliteit zijn meestal diverse procedures vooraf gegaan. Daar wordt al of niet terecht beoordeeld of iemand in Nederland kan blijven of niet. De procedures zijn onderworpen aan democratisch tot stand gekomen regels en wetten.
Die zaken kunnen via het parlement aan de orde gesteld worden en dan worden regels en wetten eventueel gewijzigd. Zo hebben we dat met elkaar afgesproken.
Zolang de asielaanvrager voldoet aan de regels, wetten en uitspraken, is hij of zij niet illegaal. Die status is pas aan de orden wanneer er juist niet wordt voldaan aan die zaken.
Een in de kern eenvoudige kwestie wordt opeens een politiek issue. In mijn beleving uitsluitend bedoeld om bepaalde politici of het huidige Kabinet onder druk te zetten of te laten vallen. Het gaat nauwelijks nog over de mens achter de asielzoeker. Dat is in mijn beleving een totaal andere discussie en die begint vanaf het moment dat iemand uit een ander land hier de eerste voet op Nederlandse bodem zet.