Het einde van de Maya-kalender bleek niet het einde van de wereld. En hoewel de gevolgen van de crisis in 2013 gevoeld zullen worden, gaat een vergelijking met de apocalyps misschien wat ver. Spiritueel gezien schijnt 21 december 2012 volgens sommigen wel een verandering in bewustzijn te markeren. Als dat waar is, dan zou de economische crisis er wel eens voor kunnen zorgen.
Geld zijn we gaan zien als een middel om verantwoordelijkheid en ‘schuld’ af te kopen. Binnen relaties is het besef ‘voor wat hoort wat’ erg belangrijk. De liefde kan tenslotte niet altijd van een kant komen. Wederkerigheid zorgt voor duurzaamheid binnen sociale verbanden. De mogelijkheid die wederkerigheid af te kopen zet iedere relatie en iedere gemeenschap onder druk.
Dat laatste is op vrij grote schaal gebeurd. De voetbalclub waarbij niemand bardienst wil draaien en waar die verantwoordelijkheid op grote schaal wordt afgekocht door het betalen van extra contributie, is geen uitzondering meer. We zijn het betalen van belastinggeld gaan zien als het inkopen van een dienst bij de overheid. En het betalen van premies als sparen voor ‘wanneer ik er zelf recht op heb’. Uitspraken als “Dat doe ik niet want ik betaal toch contributie.” en “Waar betaal ik anders belasting voor.” Dat zijn twee zijden van dezelfde medaille.
Of het aan de Maya-kalender, de crisis of aan iets anders ligt weet ik niet. Maar bij veel mensen begint inderdaad het besef te ontstaan dat het anders moet. Het zal daarbij ongetwijfeld helpen dat we het niet meer allemaal kunnen betalen. Het aantal initiatieven dat gebaseerd is op gemeenschapszin en wederkerigheid, groeit. Zogenaamde broodfondsen bijvoorbeeld, waarbij zelfstandig ondernemers uit solidariteit samen geld inleggen om een collega uit de brand te helpen bij ziekte. De Osse ruilkring, waar mensen van elkaars talenten gebruik maken. Of zorgcoöperaties, die zich inzetten voor het behoud en ontwikkelen van zorg, diensten en faciliteiten in wijken of dorpen. Steeds vaker worden eigen kracht-conferenties ingezet waarbij het netwerk van een hulpvrager actief wordt ingezet bij het vinden van een oplossing. En het belang van goede familiebanden wordt door jonge mensen steeds meer ingezien.
In deze donkere dagen voor de kerst is dat wel een mooie en hoopvolle gedachte. Juist in moeilijke tijden blijken mensen samen in staat de individualisering van de afgelopen jaren een beetje terug te draaien. En worden relaties in wederkerigheid aangehaald. 21 december of kerstmis, laten we hopen op een nieuw begin.
Zalig kerstfeest.

Kitty
22 december 2012
(weer) Een blog naar mijn hart, René. Hoe meer mensen dit wensen en erin geloven, hoe groter de (spirituele) kans dat het gaat lukken. Fijne feestdagen! X
Jaap Peters (@JaapPeters)
30 december 2012
Inderdaad, alle onderlinge relaties omzetten in financiële transacties zorgt wel voor winstgevende organisaties, maar niet per definitie voor een welvarende samenleving.
Daan Fousert
30 december 2012
Goede blog! Past ook in het denken van Dienend Leiderschap. Drastische veranderingen van de sociale context Ijn nodig om dit doorte laten dringen. Maar het gaat gebeuren omdat. Geen alternatief is.